Bir web sitesinin başarısı yalnızca tasarımına veya içeriğine bağlı değildir. Sayfaların ne kadar hızlı açıldığı, sitenin ne sıklıkla erişilemez olduğu, e-postalarınızın gelen kutusuna mı yoksa spam klasörüne mi düştüğü büyük ölçüde seçtiğiniz web hosting hizmetine bağlıdır. Üstelik hosting değiştirmek; dosya ve veritabanı taşıma, DNS güncellemesi ve e-posta geçişi gibi zahmetli adımlar içerir. Bu nedenle ilk seçimi doğru yapmak hem zaman hem de para kazandırır.
Aşağıdaki kriterler, KOBİ'lerin ve kurumsal sitelerin hosting değerlendirmesinde en çok fark yaratan noktaları kapsıyor.
1. Disk tipi: NVMe mi, SATA SSD mi?
Hosting paketlerinde "SSD" ibaresi artık standart hâle geldi; ancak her SSD aynı değildir. Klasik SATA SSD'ler, eski mekanik disklerle aynı arayüzü kullanır ve bu arayüzün bant genişliğiyle sınırlıdır. NVMe SSD'ler ise doğrudan PCIe hattı üzerinden çalışır; çok daha yüksek okuma/yazma hızları ve eşzamanlı işlem kapasitesi sunar.
Pratikte bu fark, özellikle veritabanı yoğun sitelerde hissedilir. WordPress, WooCommerce veya bir e-ticaret altyapısı her sayfa açılışında çok sayıda küçük veritabanı sorgusu çalıştırır. Paylaşımlı bir sunucuda yüzlerce site aynı diske eriştiği için NVMe'nin sağladığı yüksek eşzamanlı işlem kapasitesi, yoğun saatlerde bile tutarlı performans anlamına gelir.
2. Web sunucusu yazılımı: LiteSpeed, Apache, Nginx
Web sunucusu, ziyaretçinin isteğini karşılayıp sayfayı ileten yazılımdır ve hız üzerinde belirleyici etkisi vardır.
- Apache: En yaygın ve en uyumlu seçenek. .htaccess desteği sayesinde neredeyse tüm PHP uygulamaları sorunsuz çalışır; ancak yüksek trafik altında daha fazla kaynak tüketme eğilimindedir.
- Nginx: Olay tabanlı mimarisiyle statik içerik ve yüksek eşzamanlı bağlantılarda çok verimlidir. Paylaşımlı hostingde genellikle Apache'nin önünde ters vekil (reverse proxy) olarak kullanılır.
- LiteSpeed: Apache ile uyumlu çalışır (.htaccess kurallarını okur) ve olay tabanlı mimarisi sayesinde daha az kaynakla daha fazla isteği karşılar. LSCache eklentisiyle WordPress gibi platformlarda sunucu düzeyinde önbellekleme imkânı sunar.
Paylaşımlı hostingde uyumluluk ile performansı birlikte arıyorsanız LiteSpeed güçlü bir tercihtir.
PHP sürümleri ve yazılım uyumluluğu
Web sunucusu kadar önemli bir diğer konu, desteklenen PHP sürümleridir. Güncel PHP sürümleri hem daha hızlı çalışır hem de güvenlik güncellemesi almaya devam eder. Hosting panelinden sitenize özel PHP sürümü seçebildiğinizden, gerekli PHP eklentilerini (örneğin görsel işleme veya önbellekleme modülleri) etkinleştirebildiğinizden emin olun. Eski bir uygulama çalıştırıyorsanız, eski sürüm desteğinin ne kadar süre sunulacağını da sorun; ancak desteği bitmiş PHP sürümleriyle uzun süre çalışmanın güvenlik riski taşıdığını unutmayın.
3. Kaynak izolasyonu ve CloudLinux LVE
Paylaşımlı hostingin en büyük riski "kötü komşu" etkisidir: aynı sunucudaki bir sitenin aşırı kaynak tüketmesi, diğer tüm sitelerin yavaşlamasına neden olabilir. CloudLinux işletim sistemi, LVE (Lightweight Virtual Environment) teknolojisiyle her hesaba ayrı CPU, RAM, işlem sayısı ve disk G/Ç limitleri tanımlar. Böylece bir hesaptaki ani yük, sunucudaki diğer hesapları etkilemez.
Hosting sağlayıcınıza paketinizin CPU, RAM ve eşzamanlı işlem (entry process) limitlerini sorun. "Sınırsız" ifadesi genellikle disk veya trafik için kullanılır; asıl performansı belirleyen bu işlemci ve bellek limitleridir.
4. Uptime ve SLA'nın gerçek anlamı
"%99,9 uptime" kulağa neredeyse kusursuz gelir; ancak yüzdeleri süreye çevirdiğinizde tablo değişir:
| Uptime oranı | Yıllık olası kesinti | Aylık olası kesinti |
|---|---|---|
| %99 | Yaklaşık 3,65 gün | Yaklaşık 7,3 saat |
| %99,9 | Yaklaşık 8,76 saat | Yaklaşık 43,8 dakika |
| %99,95 | Yaklaşık 4,38 saat | Yaklaşık 21,9 dakika |
| %99,99 | Yaklaşık 52,6 dakika | Yaklaşık 4,4 dakika |
Ayrıca uptime vaadi ile SLA (Hizmet Seviyesi Sözleşmesi) aynı şey değildir. Gerçek bir SLA; hedefin nasıl ölçüldüğünü, planlı bakımların hesaba katılıp katılmadığını ve hedef tutturulamazsa ne tür bir telafi (örneğin hizmet kredisi) sağlandığını yazılı olarak tanımlar. Sözleşmede bunlar yoksa uptime oranı yalnızca bir pazarlama ifadesidir.
Sağlayıcının taahhüdüne güvenmekle yetinmeyin; ücretsiz veya düşük maliyetli izleme servisleriyle sitenizin erişilebilirliğini birkaç dakikada bir kontrol eden bir uyarı sistemi kurun. Böylece kesintileri müşterilerinizden önce siz fark eder, sağlayıcının gerçek performansını kendi verilerinizle değerlendirebilirsiniz. Veri merkezinin yedekli enerji, soğutma ve birden fazla internet bağlantısına sahip olup olmadığı da uzun vadeli erişilebilirliği belirleyen altyapı unsurlarıdır.
5. Yedekleme politikası
Bir eklenti güncellemesinin siteyi bozması, yanlışlıkla silinen bir klasör veya zararlı yazılım bulaşması her işletmenin başına gelebilir. Bu durumda tek kurtarıcınız güncel bir yedektir. Hosting sağlayıcısına şu soruları sorun:
- Yedekler ne sıklıkla alınıyor (günlük, haftalık)?
- Kaç günlük geçmiş saklanıyor?
- Yedekler aynı sunucuda mı, yoksa ayrı bir depolama altyapısında mı tutuluyor?
- Geri yükleme işlemini kendiniz panelden yapabiliyor musunuz, ek ücret var mı?
Sağlayıcı yedeği ne kadar iyi olursa olsun, kritik siteleriniz için periyodik olarak kendi yedeğinizi indirip farklı bir ortamda saklamak iyi bir alışkanlıktır.
6. SSL sertifikası
HTTPS artık bir tercih değil, zorunluluktur. Tarayıcılar SSL'siz siteleri "güvenli değil" olarak işaretler ve bu durum ziyaretçi güvenini doğrudan zedeler. Paketin ücretsiz ve otomatik yenilenen bir SSL sertifikası içerip içermediğini kontrol edin. Kişisel veri veya ödeme bilgisi toplayan siteler, kurum kimliğini doğrulayan OV veya EV sertifikalarını da değerlendirebilir; bu sertifikalar Sectigo gibi sertifika otoriteleri tarafından şirket bilgileri doğrulanarak verilir. Kilitkutu'da OV, EV ve Wildcard seçenekleri için SSL sertifikası sayfamıza bakabilirsiniz.
7. E-posta itibarı: SPF, DKIM, DMARC
Pek çok işletme hosting seçerken e-postayı ikinci plana atar; ta ki teklif e-postaları müşterinin spam klasörüne düşene kadar. Büyük e-posta sağlayıcıları, gönderen alan adının kimliğini doğrulayan kayıtları giderek daha sıkı denetliyor:
- SPF: Alan adınız adına hangi sunucuların e-posta gönderebileceğini tanımlar.
- DKIM: Giden e-postalara dijital imza ekleyerek içeriğin yolda değiştirilmediğini kanıtlar.
- DMARC: SPF ve DKIM doğrulaması başarısız olan e-postalara ne yapılacağını belirler ve raporlama sağlar.
Bunların yanında sunucunun IP adresinin kara listelerde olmaması, giden e-posta limitleri ve spam filtreleme kalitesi de sorulmalıdır. Paylaşımlı sunucularda IP itibarı ortak olduğundan, sağlayıcının kötüye kullanımı ne kadar sıkı denetlediği önemlidir. SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarının hazır geldiği kurumsal e-posta hizmetimizi inceleyebilirsiniz.
8. Sunucu konumu, gecikme ve KVKK
Ziyaretçileriniz ağırlıklı olarak Türkiye'deyse, sunucunun Türkiye'de veya coğrafi olarak yakın bir konumda bulunması ağ gecikmesini azaltır ve sayfaların ilk yanıt süresini iyileştirir.
Konu yalnızca hız da değildir. Siteniz üzerinden iletişim formu, üyelik veya sipariş gibi yollarla kişisel veri topluyorsanız, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında yükümlülükleriniz vardır. Verilerin yurt dışındaki sunucularda tutulması, kanunun yurt dışına aktarıma ilişkin hükümlerini gündeme getirebilir. Bu konuda kesin bir değerlendirme için hukuki destek almanız önerilir; ancak verilerin Türkiye'deki altyapıda tutulması uyum sürecini genellikle sadeleştirir.
Uluslararası bir kitleye hitap ediyorsanız, sunucu konumunun yanında bir içerik dağıtım ağı (CDN) kullanmayı da değerlendirebilirsiniz. CDN, görseller ve stil dosyaları gibi statik içerikleri ziyaretçiye en yakın noktadan sunarak uzak bölgelerdeki gecikmeyi azaltır.
9. Teknik destek kalitesi
Sorun yaşadığınız an, destek kalitesinin sınandığı andır. "7/24 destek" ifadesinin ne anlama geldiğini netleştirin: Gece yarısı bir çağrı açtığınızda yanıt veren gerçek bir teknik ekip mi, yoksa yalnızca otomatik bir yanıt mı? Destek hangi kanallardan (çağrı kaydı, telefon, e-posta) veriliyor, Türkçe mi, ortalama ilk yanıt süresi nedir? Site taşıma (migrasyon) desteği ücretsiz mi? Bu sorulara verilen net yanıtlar, sağlayıcının gerçek hizmet anlayışını gösterir.
Satın almadan önce küçük bir test yapmak da faydalıdır: Ön satış ekibine teknik bir soru sorun ve yanıtın ne kadar sürede, ne kadar net geldiğine bakın. Sağlayıcının yasal olarak yer sağlayıcı yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğini, şirket bilgilerini ve iletişim adresini açıkça paylaşıp paylaşmadığını da kontrol edin; kimliği belirsiz bir sağlayıcıya işletmenizin dijital varlıklarını emanet etmek ciddi bir risktir.
10. Yenileme fiyatları ve gizli maliyetler
Hosting sektöründe ilk yıl indirimi yaygın bir uygulamadır; ancak ikinci yıl fatura beklenenden çok daha yüksek gelebilir. Karar vermeden önce şunları kontrol edin:
- Yenileme fiyatı, ilk alım fiyatıyla aynı mı?
- Fiyatlara KDV dahil mi?
- SSL, yedek geri yükleme, site taşıma veya ek e-posta hesabı ayrıca ücretlendiriliyor mu?
- Paket yükseltme veya iptal durumunda kalan süre nasıl hesaplanıyor?
Toplam sahip olma maliyetini en az iki-üç yıllık perspektifle hesaplamak, en ucuz görünen paketin gerçekte en pahalı seçenek olup olmadığını ortaya koyar.
Bonus: Ölçeklenebilirlik
Bugün küçük bir kurumsal site barındırıyor olabilirsiniz; ancak bir kampanya, e-ticaret geçişi veya yeni bir proje kaynak ihtiyacınızı hızla artırabilir. Sağlayıcının bir üst pakete kesintisiz geçiş imkânı sunup sunmadığını ve gerektiğinde sanal veya fiziksel sunucuya taşınma yolunun açık olup olmadığını öğrenin. Paylaşımlı hostingin sınırlarına ne zaman geldiğinizi anlamak için VPS, VDS ve dedicated sunucu farkları yazımıza göz atabilirsiniz.
Kontrol listesi
- NVMe SSD disk kullanılıyor mu?
- LiteSpeed veya eşdeğer yüksek performanslı web sunucusu var mı?
- CPU, RAM ve işlem limitleri açıkça belirtilmiş mi?
- Uptime taahhüdü yazılı bir SLA ile destekleniyor mu?
- Yedekler düzenli alınıyor ve ayrı ortamda saklanıyor mu?
- Ücretsiz SSL otomatik yenileniyor mu?
- SPF, DKIM ve DMARC kurulumu destekleniyor mu?
- Sunucular hedef kitlenize yakın mı?
- Destek gerçekten 7/24 ve teknik mi?
- Yenileme fiyatı ve ek ücretler şeffaf mı?
Kilitkutu'nun kurumsal web hosting paketleri LiteSpeed, NVMe SSD ve CloudLinux altyapısı üzerinde çalışır; ücretsiz SSL ve 7/24 teknik destek tüm paketlerde standarttır; %99,9 uptime taahhüdümüz Hizmet Sözleşmesi'nde yazılıdır. Paketler, yıllık alımda aylık ₺299'dan (+KDV) başlar. İhtiyacınız paylaşımlı hostingi aşıyorsa VDS ve dedicated sunucu seçeneklerimizi de inceleyebilirsiniz.